عادله نعمتی جمالی [۱]

چکیده

نهاد خانواده به عنوان اساسی‌ترین رکن جامعه، همواره دستخوش تغییرات بوده است. در دو دهۀ اخیر، این تغییرات با ظهور جهانی‌شدن و فناوری‌های نوین سرعت و عمق بیشتری یافته است. این مقاله به بررسی تأثیرات این دگرگونی‌ها بر خانواده می‌پردازد و ضمن اشاره به جنبه‌های مثبت، بر پیامدهای منفی ناشی از این تحولات نیز تمرکز می‌کند. هدف از این پژوهش، بررسی و تحلیل جامع تأثیرات تغییرات اجتماعی و فناوری‌های نوین بر ساختار، کارکردها و روابط درون و بیرون خانواده در جامعه کنونی است. این پژوهش با رویکردی تحلیلی و با بهره‌گیری از منابع موجود در زمینه جامعه‌شناسی خانواده و مطالعات فرهنگی انجام شده است. در این راستا، ضمن بررسی دیدگاه‌های مختلف، به تحلیل پیامدهای مثبت و منفی تغییرات مذکور بر خانواده پرداخته می‌شود. از مهم‌ترین یافته‌ها می‌توان به مواردی اشاره کرد. از جمله تغییر در نقش زنان و ورود آن‌ها به عرصه‌های مختلف اقتصادی، به ویژه مدیریت منابع خانگی، منجر به بهبود نسبی وضعیت اقتصادی خانواده و ترویج فرهنگ اقتصاد خانواده شده است. همچنین، توجه به نقش زنان در مصرف و مدیریت آن، تأثیر قابل توجهی بر رشد اقتصادی خانواده و جامعه دارد. با وجود جنبه‌های مثبت، تغییرات و به ویژه نفوذ فرهنگ مدرن و فردگرایی، هزینه‌های مبادله را افزایش داده و با تضعیف هنجارهای سنتی و اعتماد متقابل، عملکرد اقتصادی خانواده و جامعه را تحت تأثیر منفی قرار داده است. همچنین، گرایش به مصرف‌گرایی و عدم رعایت قوانین و مقررات ناشی از ضعف تربیت خانوادگی، هزینه‌های اجتماعی و اقتصادی را افزایش می‌دهد.

کلیدواژگان: تغییرات مثبت، تغییرات منفی، پیامد خانواده، دختران، جوان

[۱]. فارغ‌التحصیل سطح سه، رشتۀ فقه و اصول، حوزه علمیۀ ریحانة الرسول، ساوه.