حمیدرضا اولاد حسین[۱]
جواد عدالتجو [۲]
چکیده
با گسترش مبادلات دیجیتال و ورود داراییهای نوظهوری همچون رمزارزها، سهام و سایر اموال غیرملموس به عرصه معاملات، تعیین این نوع اموال به عنوان مهریه در نکاح، در سالهای اخیر به شکل قابلتوجهی افزایش یافته است. این تحول موجب طرح پرسشهای بنیادین درباره امکان اعمال حق حبس زوجه و حدود تأثیر این نوع مهریهها بر سقوط یا بقای این حق گردیده است؛ زیرا حق حبس بر پایه قابلیت تسلیم فوری مهریه و امکان مطالبه آن شکل گرفته و ماهیت برخی داراییهای نوظهور ممکن است با این مبنا تعارض پیدا کند. پژوهش حاضر با روش توصیفی–تحلیلی و با اتکا به منابع فقهی، قوانین موضوعه و رویه قضایی، ابتدا ماهیت حقوقی و قابلیت تسلیم اموال دیجیتال را ارزیابی کرده و سپس آثار آن را بر اعمال و سقوط حق حبس زوجه بررسی میکند. نتایج تحقیق نشان میدهد که نوسان شدید ارزش، دشواری احراز مالکیت، پیچیدگیهای انتقال الکترونیک و تفاوت میان نظام حقوقی داراییهای دیجیتال و اموال سنتی، میتواند در برخی موارد موجب تقویت حق حبس و در موارد دیگر سبب محدود شدن دامنه آن یا حتی سقوط این حق گردد. در پایان نیز ضمن تحلیل چالشهای موجود، راهکارهایی برای اصلاح مقررات و رویه قضایی ارائه شده است.
کلیدواژگان:
مهریه؛ حق حبس زوجه؛ رمزارز؛ دارایی دیجیتال؛ سهام؛ حقوق خانواده.
[۱] – دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق خصوصی، گروه حقوق، واحد نی ریز، دانشگاه آزاد اسلامی، نیریز، ایران.
[۲]–استادیار گروه حقوق، گروه حقوق، واحد نی ریز، دانشگاه آزاد اسلامی، نیریز، ایران. ۲۵۵۹۵۹۷۱۷۹@iau.ir